यश आणि अपयश
मानवी जीवन हे यश आणि अपयश यांच्या सततच्या प्रवासाने घडत असते. प्रत्येक व्यक्तीला आयुष्यात यश मिळवायचे असते; परंतु त्या यशाच्या मार्गावर अपयश येणे अटळ असते. यश आणि अपयश ही जीवनाची दोन चाके असून दोन्हींचा समतोल जीवनाला पुढे नेतो.
यश म्हणजे उद्दिष्ट साध्य झाल्याचा आनंद, परिश्रमांना मिळालेले फळ आणि आत्मविश्वासाची वाढ. यश मिळाल्यावर माणूस आनंदी होतो, स्वतःवर विश्वास ठेवू लागतो आणि पुढील ध्येयांसाठी प्रेरित होतो. यशामुळे समाजात मान-सन्मान मिळतो आणि व्यक्तिमत्त्व उजळून निघते. मात्र सतत यशच मिळत राहिले तर माणूस अहंकारी होण्याची शक्यता असते.
अपयश हे अनेकांना नकोसे वाटते; पण खरे पाहता अपयश हे जीवनातील सर्वात मोठे शिक्षक आहे. अपयश माणसाला स्वतःच्या चुका ओळखायला शिकवते, संयम ठेवायला लावते आणि नव्या मार्गाचा शोध घ्यायला प्रवृत्त करते. थॉमस एडिसन, अब्राहम लिंकन, डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम यांसारख्या थोर व्यक्तींनी अनेक अपयशांना सामोरे जाऊनच मोठे यश मिळवले. त्यांच्या जीवनातून हेच शिकायला मिळते की अपयशाने खचून न जाता त्यातून बोध घेतला पाहिजे.
यश मिळवण्यासाठी सातत्यपूर्ण प्रयत्न, कठोर परिश्रम, आत्मविश्वास आणि सकारात्मक विचार आवश्यक असतात. अपयश आले तरी प्रयत्न सोडू नयेत. “अपयश ही यशाची पहिली पायरी आहे” हे वाक्य याच अर्थाने महत्त्वाचे ठरते.
शेवटी असे म्हणता येईल की यश आपल्याला आनंद देते, तर अपयश आपल्याला घडवते. जीवनात दोन्हींचे स्वागत करणे गरजेचे आहे. कारण अपयशातून शिकून मिळवलेले यश हेच खरे आणि टिकाऊ यश असते.
रागिणी गौतम
इयत्ता 6वी
